Badanie prostaty. Jaki lekarz? Samodzielne badanie prostaty

Przeczytano 1 150 razy
 

Badanie prostaty, wykonane zawczasu, może uratować pacjentowi życie. Jak diagnozowany jest rak prostaty? Czy badania na prostatę można wykonać samodzielnie, w warunkach domowych? Odpowiadamy na wszystkie pytania.

Badanie prostaty – na czym polega? Jaka jest cena?

Badanie na prostatę może uratować życie. Im bowiem wcześniej zostanie przeprowadzona diagnostyka w kierunku nowotworu prostaty, tym większe są szanse na jego pełne wyleczenie. Jakie badania na prostatę są dostępne? W sytuacji, gdy zaszło podejrzenie choroby prostaty, lekarz może zalecić wykonanie: badanie gruczołu krokowego per rectum, USG gruczołu krokowego, a także badania na prostatę z krwi (tzw. PSA). Gdy te badania dadzą nieprawidłowy wynik, może się okazać konieczna płynna biopsja prostaty.

Badania prostaty per rectum

Jako pierwsze są zwykle wykonywane badania na prostatę per rectum. Polega ono na wprowadzeniu palca do odbytnicy pacjenta i sprawdzeniu za pomocą dotyku, czy prostata nie jest powiększona oraz, czy na powierzchni gruczołu nie ma guzków. Badanie to może się wydawać wstydliwe, ale w rzeczywistości trwa kilka minut i jest ono bezbolesne.

USG prostaty

USG prostaty transrektalne, a także USG prostaty przez powłoki brzuszne to badania, które korzystają z technologii obrazowania ultrasonograficznego. Dzięki ich wykonaniu lekarz może uzyskać obraz gruczołu krokowego oraz otaczających go tkanek. O czym warto pamiętać przed badaniem USG prostaty? Jak się przygotować? Badanie prostaty USG transrektalne nie wymaga praktycznie żadnych przygotowań ze strony pacjenta. Wystarczy, że zdejmie on bieliznę i położy się na boku z kolanami podniesionymi do klatki piersiowej. Natomiast USG prostaty przez powłoki brzuszne wymaga maksymalnego wypełnienia pęcherza moczowego – z tego powodu pacjent musi wypić przed badaniem do nawet 1,5 litra niegazowanej wody.
Ile kosztuje USG prostaty? Cena w prywatnej placówce wynosi od 50 do około 150 złotych, natomiast ze skierowaniem od lekarza POZ można wykonać je bezpłatnie, wtedy należy się jednak liczyć z koniecznością oczekiwania na wolny termin, a jak wiadomo, w chorobach prostaty czas odgrywa bardzo ważną rolę.

Badanie prostaty z krwi – PSA

W diagnostyce chorób gruczołu krokowego stosuje się także badanie z krwi na prostatę, tzw. PSA. Polega ono na pobraniu niewielkiej próbki krwi pacjenta i następnie – oznaczeniu poziomu antygenu PSA produkowanego przez gruczoł krokowy. Podwyższone PSA stanowi wskazanie do przeprowadzenia dalszej diagnostyki. Kto w szczególności powinien wykonać to badanie prostaty? W jakim wieku jest ono zalecane? Lekarze zachęcają, aby każdy mężczyzna, który jest wieku powyżej 50 lat lub znajduje się w grupie ryzyka raka prostaty, wykonywał je profilaktycznie co roku.
Ile kosztuje badanie prostaty z krwi? Cena w prywatnej placówce wynosi około 30 złotych, natomiast na NFZ ze skierowaniem można wykonać je bezpłatnie. O czym jeszcze pamiętać, jeśli chodzi o PSA? Istnieją pewne czynniki, które mogą wpłynąć na wiarygodność wyniku badania prostaty. Przygotowanie do niego jest bardzo istotne – pacjent powinien poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, a także na 72 h przed pobraniem krwi powstrzymać się od jazdy rowerem, współżycia, spożywania alkoholu oraz palenia papierosów.

Badanie prostaty – biopsja

W sytuacji, gdy USG, badanie per rectum oraz badanie krwi na prostatę dadzą nieprawidłowy wynik, lekarz może zadecydować o biopsji. Badanie jest wykonywane w znieczuleniu miejscowym, polega na wprowadzeniu przez odbyt sondy i następnie pobraniu próbek tkanek z kilku obszarów gruczołu krokowego. Jego wynik pozwala określić, czy mamy do czynienia z nowotworem oraz jakiego typu jest to rak.

Lekarz od prostaty – do jakiego lekarza się wybrać?

Wiesz już, jak się bada prostatę oraz jak wygląda badanie prostaty per rectum, na czym polega badanie prostaty USG, PSA, a także w postaci biopsji. Warto dowiedzieć się jeszcze, jaki lekarz bada prostatę oraz kiedy należy się do niego udać.

Badanie prostaty – jaki lekarz pomoże zdiagnozować problem zdrowotny?

Kto bada prostatę? W sytuacji, gdy pacjent zaobserwuje objawy choroby prostaty, należy udać się do urologa, czyli specjalisty od schorzeń układu moczowo-płciowego. Do wizyty powinny skłonić symptomy takie jak:

  • ból lub pieczenie podczas oddawania moczu,
  • bóle pleców w odcinku lędźwiowym kręgosłupa,
  • częsta potrzeba oddania moczu, w tym także w nocy,
  • gwałtowne parcie na pęcherz,
  • intensywne bóle podbrzusza i/lub krocza,
  • obecność krwi w moczu lub w nasieniu,
  • słaby strumień moczu,
  • zaburzenia erekcji.

Samodzielne badanie prostaty

Jak zbadać prostatę w domu? Jest to możliwe dzięki testom PSA dostępnym w aptekach. Jak wygląda takie domowe badanie prostaty? Na czym polega? Pacjent musi użyć załączonego do zestawu lancetu oraz zakraplacza, aby nakłuć palec i nanieść kroplę krwi na specjalną płytkę testową. Jeśli test wykryje podwyższone stężenie antygenu PSA, należy udać się do lekarza. Należy jednak podkreślić, że konsultacja z lekarzem powinna być zawsze pierwszą reakcją na wszelkie niepokojące objawy organizmu - tylko fachowa diagnostyka i wdrożenie odpowiedniej metody leczenia jest w stanie pomóc pacjentowi. Stawiajmy zdrowie zawsze ponad poczuciem wstydu.

Źródła:

https://www.onkonet.pl/n_n_rakprostaty_badania_okresowe.php
https://www.betterhealth.vic.gov.au/health/conditionsandtreatments/prostate-disease
https://formmed.com.pl/usg-prostaty/
https://www.cancer.gov/types/prostate/psa-fact-sheet
https://fit-prostata.pl/badanie-psa-calkowity-wolny/#przebieg
https://www.urovita.pl/biopsja-stercza/
https://www.nia.nih.gov/health/prostate-problems

 
Specjalistka ds. treści internetowych o tematyce medycznej. Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, na kierunku Międzywydziałowe Indywidualne Studia Matematyczno-Przyrodnicze, ze specjalizacją Biologia — Antropologia (Biologia Człowieka). Czas wolny spędza najchętniej w górach lub przy dobrej książce/grze planszowej/grze video.

Zadaj pytanie lub napisz komentarz

Zadaj pytanie autorowi artykułu lub skomentuj go