Gruczoł krokowy – funkcje, wymiary i przerost

889 Wyświetleń
1 Komentarz
 5.0  

Gruczoł krokowy (prostata) powinien być regularnie badany. Dzięki temu można zawczasu wykryć przerost prostaty, a także raka gruczołu krokowego. Do czego służy prostata? Co ma wspólnego z seksualnością? Na jakie objawy warto w szczególności zwrócić uwagę?

Gruczoł krokowy – co to jest, budowa i funkcje

Co to jest gruczoł krokowy? Prostata (inaczej gruczoł krokowy lub stercz) to niewielki narząd wchodzący w skład układu moczowo-płciowego, który występuje tylko u mężczyzn. Jest on zlokalizowany w miednicy mniejszej, poniżej pęcherza moczowego, tylna część przylega bezpośrednio do odbytnicy (dzięki temu badanie prostaty można wykonać per rectum).

Gruczoł krokowy – budowa

Prostata przypomina pod względem kształtu orzech włoski, narząd składa się z podstawy, środkowej części gruczołu i wierzchołka, jest on podzielony na dwa płaty. Gruczoł krokowy buduje miąższ gruczołowy oraz mięśnie gładkie. Przez jego wnętrze przechodzi cewka moczowa.

Gruczoł krokowy – funkcje

Gruczoł krokowy u mężczyzn pełni ważną funkcję – to w nim produkowana jest mętna, biaława wydzielina, która stanowi 30% spermy. Jest ona nośnikiem plemników oraz pełni funkcję odżywczą dla męskich komórek rozrodczych.

Gruczoł krokowy – wymiary

Prostatę pod względem wielkości porównuje się do orzecha włoskiego. Prawidłowe wymiary gruczołu krokowego wynoszą 4 × 3,5 × 3,5 cm.
Wielkość gruczołu krokowego to niejedyny istotny parametr związany z tym narządem. Bardzo ważna jest także jego objętość. Prawidłowo wynosi ona nie więcej niż 25 ml. Jeśli stwierdzono gruczoł krokowy 35 ml lub gruczoł krokowy 50 ml, oznacza to, że prostata jest powiększona.

Gruczoł krokowy u mężczyzn – wymiary narządu zmieniają się z wiekiem

Wymiary gruczołu krokowego mogą się zmieniać wraz z wiekiem – w szczególności u starszych mężczyzn obserwowany jest łagodny rozrost prostaty, co przyczynia się do licznych trudności w oddawaniu moczu. Prawdopodobną przyczyną jest starzenie organizmu i zaburzone wydzielanie testosteronu.

Przerost gruczołu krokowego

Bardzo częstym problemem zdrowotnym związanym z prostatą jest rozrost gruczołu krokowego. Co to jest? Łagodny rozrost gruczołu krokowego następuje najczęściej wraz ze starzeniem się organizmu, tak jak wspomniano powyżej. Jego leczenie zależy od rodzaju objawów – w niektórych przypadkach wystarczy zmiana stylu życia (ograniczenie spożycia kofeiny oraz zaprzestanie palenia tytoniu), w innych konieczna będzie farmakoterapia lub nawet leczenie chirurgiczne.

Gruczoł krokowy – objawy łagodnego rozrostu prostaty

Łagodny przerost gruczołu krokowego zwykle nie stanowi poważnego zagrożenia dla zdrowia. Charakterystycznym symptomem tego schorzenia są trudności w oddawaniu moczu. Wynika to z ucisku cewki moczowej przez narząd i jej zwężenia. Inne objawy, które mogą wskazywać na łagodny przerost prostaty to słaby strumień moczu, potrzeba częstego oddawania moczu oraz uczucie niecałkowitego opróżnienia pęcherza moczowego. Jeśli jednak pacjent zastosuje się do zaleceń oraz będzie regularnie (co roku) kontrolować się u lekarza urologa, dolegliwości tej można zaradzić.

Gruczoł krokowy powiększony – czy to rak?

Niestety przerost gruczołu krokowego może świadczyć także o rozwijającej chorobie nowotworowej w obrębie prostaty. Rak może rozwijać się latami, nie dając żadnych objawów, dlatego tak ważne są regularne badania profilaktyczne. W przypadku podejrzenia nowotworu u pacjenta wykonywane jest badanie USG, PSA (analiza poziomu antygenu sterczowego we krwi) oraz, jeśli jest taka potrzeba, rezonans magnetyczny prostaty. Jeśli diagnoza zostanie potwierdzona, w zależności od stadium zaawansowania choroby nowotworowej lekarz może zadecydować o radioterapii lub chirurgicznym usunięciu gruczołu krokowego.

Powiększony gruczoł krokowy – wymiary to niejedyny parametr istotny dla diagnostyki

W diagnostyce przerostu gruczołu krokowego bardzo ważne są nie tylko badania fizykalne, laboratoryjne czy obrazowe, ale także wywiad kliniczny. W wyborze postępowania leczniczego oraz prognozowaniu dalszego postępu choroby bardzo pomocny jest kwestionariusz objawów mikcyjnych International Prostate Symptom Score (w skrócie IPSS). Udzielenie odpowiedzi na zawarte w nim pytania pomaga w podjęciu właściwych decyzji dotyczących leczenia.

Prostata a seksualność

Prostata pełni istotną funkcję w sferze seksualnej. Choroby takie jak przerost gruczołu krokowego czy też rak prostaty mogą się przyczyniać do zaburzeń w życiu seksualnym w postaci:

  • obniżonej satysfakcji seksualnej,
  • obniżonego libido,
  • problemów z potencją,
  • problemów z osiągnięciem i utrzymaniem erekcji.

Z tego powodu nie należy lekceważyć objawów wskazujących na nieprawidłowy przerost gruczołu krokowego. Aby uzyskać poprawę funkcjonowania w sferze seksualnej, konieczne jest wdrożenie odpowiedniego leczenia farmakologicznego lub chirurgicznego.

Źródła:

https://hifu.pl/baza-wiedzy/co-to-jest-prostata/
https://fizjoterapeuty.pl/anatomia/prostata.html
http://pacjent.gov.pl/aktualnosc/maly-gruczol-duzy-meski-problem
https://urolog.krakow.pl/pl/content/81-choroby-gruczolu-krokowego-rak-prostaty-krakow
https://www.mp.pl/pacjent/urologia/168064,lagodny-rozrost-stercza
http://www.czytelniamedyczna.pl/4835,lagodny-rozrost-gruczolu-krokowego.html
Zasady postępowania diagnostycznego, leczniczego i obserwacyjnego u chorych z objawami ze strony dolnych dróg moczowych sugerującymi łagodną przeszkodę podpęcherzową opracowane przez Europejskie Towarzystwo Urologiczne przyjęte przez Polskie Towarzystwo Urologiczne. Przegląd Urologiczny 2 (36) (2006)
https://www.szpitalnaklinach.pl/blog/lagodny-przerost-prostaty-a-aktywnosc-seksualna/
https://www.scmkrakow.pl/blog/choroby-i-dolegliwosci/choroby-urologiczne/prostata-a-zycie-seksualne-funkcje-prostaty-i-choroby-ktore-moga-zaburzac-wspolzycie/

Pytania i komentarze

  • Napisał: Leszek 2022-08-11
    Ocena:
    5.0

    Proszę o komentarz W opisie rezonansu. Strefa gruczolakowa przebudowana z rozsianymi dobrze okonturowanymi guzkami najpewniej BPH- PIRAdS2. Gruczolak wpukla się do pęcherza na głębokość 6 mm.

    Odpowiedź autora: Redakcja Bella-Handel 2022-08-12 Panie Leszku, proszę skonsultować wyniki badań z lekarzem, od którego dostał Pan skierowanie na rezonans. Tylko specjalista będzie w stanie je poprawnie zinterpretować i wdrożyć odpowiedni model leczenia. Życzę dużo zdrowia.

Zadaj pytanie lub napisz komentarz

Aby wysłać zaakceptuj powyższą zgodę.

Uzupełnij wszystkie obowiązkowe pola.

Zadaj pytanie autorowi artykułu lub skomentuj go