Bella

HTZ — zastępcza terapia hormonalna na menopauzę

Przeczytano 5 969
1 Komentarz
(5)
 

Czas czytania: 4 min.

HTZ, czyli zastępcza terapia hormonalna, może zostać zalecona, gdy objawy menopauzy są u kobiety na tyle nasilone, że utrudniają codzienne funkcjonowanie. Jak działa HTZ? Z jakimi zagrożeniami może się wiązać? Kiedy lekarz może odmówić przepisania zastępczej terapii hormonalnej na menopauzę? Podpowiadamy.

Menopauza — co to jest?

U każdej kobiety wskutek starzenia się organizmu dochodzi do stopniowego zaniku miesiączkowania, obniżenia produkcji żeńskich hormonów płciowych oraz finalnie — wygaszenia funkcji jajników. Właściwa menopauza to ostatnia miesiączka w życiu kobiety, natomiast klimakterium to szereg zmian w organizmie, które poprzedzają menopauzę.
W jakim wieku obserwuje się pierwsze objawy menopauzy? Najczęściej okres okołomenopauzalny przypada na wiek pomiędzy 45 a 55 lat. Natomiast symptomy menopauzy mogą się różnić, w zależności od indywidualnych cech organizmu. Najczęściej należą do nich:

  • coraz rzadsze miesiączkowanie,
  • gwałtowne zmiany nastroju,
  • nadmierna suchość pochwy,
  • nocne poty,
  • spadek samooceny,
  • uderzenia gorąca,
  • zaburzenia libido.

HTZ — co to jest?

W sytuacji, kiedy objawy menopauzy są na tyle nasilone, że utrudniają codzienne funkcjonowanie, może zostać wdrożone HTZ. Co to takiego? To skrót od hormonalnej terapii zastępczej, czyli stosowania określonych dawek hormonów, których produkcja ustaje w okresie okołomenopauzalnym oraz po menopauzie.
Zastępcza terapia hormonalna (terapia HTZ) ma na celu uzupełnić niedobory estrogenu. Najczęściej wykorzystuje się w niej leki zawierające estradiol oraz progestagen lub skoniugowane estrogeny i bazedoksyfen. Celem kuracji hormonalnej jest załagodzenie objawów menopauzy i co za tym idzie, poprawa jakości życia kobiety w wieku okołomenopauzalnym. Wykaz leków stosowanych w HTZ można znaleźć w aktualizowanych na bieżąco bazach leków oraz rejestrach produktów leczniczych.

HTZ — czy działa?

Liczne badania naukowe dowiodły, że hormonalna terapia zastępcza wpływa korzystnie na jakość życia kobiety będącej w okresie okołomenopauzalnym. Dzięki HTZ można załagodzić większość objawów menopauzy, w tym symptomy naczynioruchowe (takie jak np. uderzenia gorąca czy nadmierna potliwość), a także objawy związane z układem moczowo-płciowym (np. zaburzenia libido lub nawracające infekcje układu moczowego). Wdrożenie terapii hormonalnej zmniejsza ryzyko osteoporozy, wykazuje również korzystny wpływ w odniesieniu do układu krążenia kobiety w wieku menopauzalnym, chroniąc przed chorobami serca.

Hormonalna terapia zastępcza — jak długo stosować?

Terapię hormonalną rozpoczyna się po zauważeniu pierwszych objawów menopauzy. Kobieta powinna pozostawać w czasie terapii pod stałą opieką lekarza i to do lekarza należy decyzja, jak długo stosować HTZ. Zazwyczaj nie jest zalecane, aby przyjmować hormony dłużej niż przez 5 lat.

HTZ — kiedy zaczyna działać?

Pierwsze efekty HTZ można zaobserwować już po kilku tygodniach od wdrożenia terapii. Natomiast pełny spodziewany efekt następuje zwykle po 3 miesiącach. Kobieta, która zastanawia się nad wdrożeniem tej metody, powinna zapytać lekarza o HTZ. Opinie pacjentek, które już stosują hormonalną terapię zastępczą nie wystarczą jednak do podjęcia decyzji, wskazana jest również ocena indywidualnych wskazań oraz przeciwwskazań medycznych do stosowania HTZ.

Hormonalna terapia zastępcza — cena

Jeśli chodzi o koszty hormonalnej terapii zastępczej, cena kształtuje się na poziomie od 10 do 40 złotych miesięcznie, w zależności od tego, jaki rodzaj preparatu zostanie przepisany oraz ile wynosi dawkowanie (decyduje o tym lekarz).

HTZ — leki czy plastry?

Kobietom, które mają ku temu wskazania medyczne, mogą zostać przepisane plastry HTZ, tabletki, żele lub ampułkostrzykawki przeznaczone do iniekcji. Wybór pomiędzy lekami HTZ a plastrami HTZ powinien zostać dokonany po konsultacji z lekarzem. Konieczna jest bowiem indywidualna ocena stanu zdrowia pacjentki, jej historii medycznej oraz ewentualnych czynników ryzyka.
HTZ tabletki są łatwe w zastosowaniu, jednak w przypadku kobiet, które mają problemy z wątrobą, nie są one zalecane. W takiej sytuacji lepiej sprawdzą się HTZ plastry, ponieważ dostarczają one hormony do krwioobiegu z pominięciem procesów metabolizmu wątrobowego.
Niezależnie od wybranego rodzaju HTZ, leki te wymagają regularnych konsultacji z ginekologiem oraz wykonywania rutynowych badań, takich jak cytologia czy badanie piersi. Dodatkowo może być wskazane także okresowe mierzenie poziomu cholesterolu i glukozy we krwi.

HTZ — skutki uboczne i przeciwwskazania

Terapia HTZ ma tylu samo zwolenników, co przeciwników. Kontrowersje, które są z nią związane, dotyczą możliwych skutków ubocznych stosowania hormonów, a także niepożądanych objawów, które mogą wystąpić, jeśli dojdzie do nagłego odstawienia HTZ.

HTZ — skutki uboczne

Jeśli chodzi o możliwe skutki uboczne HTZ, należy do nich między innymi zwiększone ryzyko wystąpienia: raka piersi, udaru mózgu, zakrzepicy żył głębokich oraz zatorowości płucnej.

Nagłe odstawienie HTZ

Co się dzieje po odstawieniu HTZ? Podobnie jak w przypadku innych leków hormonalnych, zaprzestanie stosowania tego typu preparatów może poskutkować gwałtownym nawrotem objawów, z powodu których były one stosowane. Nagłe odstawienie HTZ może się przyczynić również do wystąpienia innych niepokojących objawów, takich jak np. bezsenność, kołatanie serca czy też zaburzenia depresyjne, dlatego tego typu leki powinno się odstawiać stopniowo i pod kontrolą lekarza.

HTZ — przeciwwskazania do stosowania

Przeciwwskazania do stosowania HTZ obejmują:

  • czynniki ryzyka udaru mózgu;
  • historię raka jajnika, raka sutka lub raka endometrium w rodzinie;
  • niezidentyfikowane krwawienia z dróg rodnych;
  • stwierdzenie w wywiadzie poważnych chorób współistniejących (np. cukrzycy, choroby niedokrwiennej serca lub nadciśnienia);
  • stwierdzenie w wywiadzie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej;
  • stwierdzenie w wywiadzie zawału serca w przeszłości;
  • zaburzenia krzepnięcia.

UWAGA! Artykuł został opublikowany w celach informacyjnych. Zawarte w nim informacje nie mają na celu zastąpienia indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Przed zastosowaniem się do porad medycznych zawartych w serwisie należy skonsultować się z lekarzem.

Źródła:

https://www.nhs.uk/conditions/menopause/ [dostęp: 25.05.2023 r.]
Flores, V. A., Pal, L., Manson J. E. (2021). Hormone Therapy in Menopause: Concepts, Controversies, and Approach to Treatment, Endocrine Reviews 42 (6): 720–752.

To jest wyrób medyczny. Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.
Producent: Toruńskie Zakłady Materiałów Opatrunkowych S.A. Podmiot prowadzący reklamę: Bella Handel Sp. z o.o.
 
Specjalistka ds. treści internetowych o tematyce medycznej. Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, na kierunku Międzywydziałowe Indywidualne Studia Matematyczno-Przyrodnicze, ze specjalizacją Biologia — Antropologia (Biologia Człowieka). Czas wolny spędza najchętniej w górach lub przy dobrej książce/grze planszowej/grze video.

Komentarze

  • Napisał: Aga On 2024-03-01
    Rating:
    5.0

    Jaki preparat na htz jest najbezpieczniejszy - tabletki , plastry , żel czy nie ma miedzy nimi żadnej różnicy ? Pozdrawiam

    Replied by: Joanna On 2024-03-04 Dzień dobry, o bezpieczeństwie i skuteczności HTZ decydują różnego rodzaju czynniki oraz prawidłowo przeprowadzona analiza ryzyka i potencjalnych korzyści z każdego rodzaju preparatu. Przed przyjęciem jakichkolwiek leków należy omówić temat z lekarzem.

Zadaj pytanie lub napisz komentarz

Zadaj pytanie autorowi artykułu lub skomentuj go

Powiązane wpisy

Fizjoterapia uroginekologiczna — dla kogo, na czym polega? Jak przygotować się do wizyty?
Fizjoterapia uroginekologiczna — dla kogo, na czym polega? Jak przygotować się do wizyty?
3 470

Fizjoterapia uroginekologiczna jest przeznaczona przede wszystkim dla kobiet. Czym się zajmuje fizjoterapeuta uroginekologiczny? W jakich przypadkach...

czytaj więcej
Jak rozmawiać z bliskimi o menopauzie i jednym z jej najbardziej krępujących objawów, czyli NTM? Jak ich poinformować o swoim stanie?
Jak rozmawiać z bliskimi o menopauzie i jednym z jej najbardziej krępujących objawów, czyli NTM? Jak ich poinformować o swoim stanie?
588

Menopauza, a także klimakterium, stanowią nieodłączne etapy życia każdej kobiety. Jednym z najbardziej wstydliwych nietypowych objawów menopauzy jest NTM,...

czytaj więcej
Prawidłowe a nieprawidłowe oddawanie moczu. Dobre praktyki
Prawidłowe a nieprawidłowe oddawanie moczu. Dobre praktyki
1 052

Prawidłowe oddawanie moczu u mężczyzn, a także i kobiet, minimalizuje ryzyko wystąpienia w późniejszym wieku wielu problemów zdrowotnych w obrębie układu...

czytaj więcej
Okres premenopauzalny oraz okołomenopauzalny — czym jest i kiedy się zaczyna? Z jakimi zmianami się wiąże?
Okres premenopauzalny oraz okołomenopauzalny — czym jest i kiedy się zaczyna? Z jakimi zmianami się wiąże?
3 075

Pierwsze objawy menopauzy są dość łatwe do zauważenia, pod warunkiem że kobieta i jej otoczenie mają odpowiednią wiedzę na ten temat. Jakie są...

czytaj więcej
Okres menopauzalny — czym jest i kiedy się zaczyna? Objawy menopauzy i jak sobie radzić?
Okres menopauzalny — czym jest i kiedy się zaczyna? Objawy menopauzy i jak sobie radzić?
2 738

Okres menopauzalny może znacznie utrudnić życie. Tymczasem jest to naturalna konsekwencja starzenia się organizmu. Jakie są objawy menopauzy? W jakim wieku...

czytaj więcej
Objawy menopauzy. Starzenie menopauzalne jako objaw kliniczny menopauzy
Objawy menopauzy. Starzenie menopauzalne jako objaw kliniczny menopauzy
1 166

Objawy menopauzy, zarówno te typowe (jak np. uderzenia gorąca lub zmiany nastroju), jak i nietypowe (np. dolegliwości żołądkowe, nietrzymanie moczu lub tzw....

czytaj więcej
Menopauza a depresja. Wpływ menopauzy na życie
Menopauza a depresja. Wpływ menopauzy na życie
1 728 1

W czasie menopauzy u kobiety mogą wystąpić nie tylko objawy somatyczne, takie jak uderzenia gorąca czy suchość pochwy. W wieku okołomenopauzalnym obniżają...

czytaj więcej
Higiena intymna przy kropelkowym i lekkim nietrzymaniu moczu
Higiena intymna przy kropelkowym i lekkim nietrzymaniu moczu
484

Kropelkowe nietrzymanie moczu oraz lekkie nietrzymanie moczu może poskutkować nie tylko nawracającymi infekcjami, ale także problemem w postaci podrażnionej...

czytaj więcej