Kolka nerkowa i kamica nerkowa. Objawy, przyczyny, leczenie

Przeczytano 805 razy
 

Kamica nerkowa, a także jej najczęstszy objaw, kolka nerkowa, rozwija się w wyniku nagromadzenia w drogach moczowych nierozpuszczalne złogów, tzw. kamieni nerkowych. Co powoduje chorobę? Jakie są objawy? Na czym polega leczenie?

Kolka nerkowa i kamica nerkowa – objawy

Kamica nerkowa może się rozwijać latami, nie dając żadnych symptomów. Dopiero gdy kamienie nerkowe (inaczej: złogi w nerkach lub piasek nerkowy) urosną do dużych rozmiarów, chory może zauważyć pewne niepokojące oznaki. Pierwszą z nich jest tzw. kolka nerkowa – objawy w postaci nagłego bólu, przypominają pod względem intensywności bóle porodowe. Wiele kobiet uważa nawet, że atak kolki nerkowej jest gorszy od porodu.

Kolka nerkowa – gdzie boli?

Charakterystyczny objaw kamicy nerkowej, czyli ból jest zlokalizowany w okolicy lędźwiowej. Ma on jednak tendencję do przemieszczania się i promieniowania, np. w kierunku spojenia łonowego, pachwin lub zewnętrznych narządów płciowych. Może być także kurczowy i naprzemiennie nasilać się oraz łagodnieć. Wiele zależy od tego, jakich rozmiarów są kamienie w nerkach.

Kamica nerkowa – objawy

Jakie jeszcze dolegliwości mogą powodować kamienie nerkowe? Objawy, które są charakterystyczne dla tego schorzenia to:

  • bladość skóry,
  • bolesne parcie na mocz,
  • czerwony kolor moczu,
  • częste parcie na mocz,
  • nudności i/lub wymioty,
  • pieczenie podczas oddawania moczu,
  • ogólny niepokój,
  • potliwość,
  • wzdęcia,
  • uczucie niecałkowitego opróżnienia pęcherza.

Objawy kamieni nerkowych mają charakter nawrotowy, jeśli objawy kolki nerkowej utrzymują się, a chory nie stosuje leczenia, może dojść także do wzrostu ciśnienia tętniczego krwi, zasłabnięcia lub wystąpienia dreszczy i gorączki. W takiej sytuacji nie wolno zwlekać z wizytą u lekarza.

Kamienie na nerkach – objawy u dzieci

Kamica nerkowa u dzieci występuje dość rzadko. Zdarza się, że kamień w nerce lub kamień w moczowodzie diagnozuje się u wcześniaka albo dziecka z wrodzoną chorobą metaboliczną. Po czym poznać kamienie w nerkach? Objawy u małych pacjentów mogą być bardzo subtelne, w zależności od wieku dziecka – najczęstszym z nich jest niespecyficzny ból brzucha. U nawet 1/5 chorych rozpoznanie jest stawiane przypadkowo podczas badań obrazowych jamy brzusznej wykonywanych z innej przyczyny.

Kolka nerkowa w ciąży – objawy

U kobiet ciężarnych także mogą się pojawić złogi w nerkach. Objawy kamicy moczowej w takim przypadku są zwykle nie do przeoczenia – najważniejszym z nich jest bardzo silny ból w dolnej części pleców, promieniujący do krocza i pachwin. Dodatkowo mogą wystąpić symptomy takie jak bolesne parcie na mocz, krwiomocz, mdłości, podwyższona temperatura ciała oraz wymioty.

Kamienie nerkowe – przyczyny

Skąd się biorą kamienie nerkowe? Przyczyny kamicy nerkowej należy rozpatrywać w magazynowaniu się w układzie moczowym nierozpuszczonych substancji, tzw. złogów lub kamieni nerkowych. Najczęściej piasek nerkowy jest zbudowany ze szczawianu lub fosforanu wapnia, jego przemieszczanie się z nerki do moczowodu powoduje podrażnienie i ból. A jeśli kamienie nerkowe są duże, może nawet dojść do częściowego lub całkowitego zatkania moczowodu.
Przyczyną kamicy nerkowej może być także choroba, np. przerost gruczołu krokowego, nadczynność przytarczyc lub choroba Leśniowskiego i Crohna. Do wystąpienia kolki nerkowej lewostronnej lub prawostronnej mogą przyczynić się także:

  • nadmierna suplementacja wapnia,
  • operacje przeprowadzane na jelicie cienkim,
  • picie wysoko zmineralizowanej wody,
  • picie zbyt małej ilości wody,
  • predyspozycje genetyczne,
  • przyjmowanie zbyt dużych dawek witaminy C lub D,
  • stosowanie diety bogatobiałkowej lub bogatej w szczawiany,
  • stosowanie niektórych leków.

Natomiast kamica nerkowa w ciąży rozwija się często w wyniku ucisku nerek przez powiększającą się macicę i odkładaniu w nich złogów.

Co rozpuszcza kamienie nerkowe? Leczenie i dieta

Leczenie kamicy nerkowej polega na zastosowaniu leków przeciwbólowych i rozkurczowych. Jeśli farmakoterapia nie działa i nadal występuje kamica nerkowa, leczenie może wymagać wprowadzenia cewnika, który zapewni odpowiedni odpływ moczu lub operacyjnego usunięcia kamieni nerkowych.

Kolka nerkowa – ile trwa?

To, po ilu dniach przechodzi kolka nerkowa, zależy od tego, jak szybko kamień moczowy przedostanie się do pęcherza moczowego i następnie na zewnątrz. U niektórych pacjentów proces ten może potrwać kilka dni, natomiast inni będą wymagać interwencji chirurgicznej.

Jak szybko “urodzić” kamienie nerkowe?

Co zrobić, aby szybciej wydalić kamienie nerkowe? Leczenie można wspomóc poprzez ciepłe okłady, stosowanie ziół, które stymulują układ moczowy oraz spacery na świeżym powietrzu. Należy się przygotować na to, że wydalanie kamieni nerkowych może być bardzo bolesne.

Kolka nerkowa – kiedy do szpitala?

Jak zachować się w przypadku ataku kolki nerkowej? Co robić? Natychmiastowego zgłoszenia się na SOR lub do szpitala wymaga sytuacja, kiedy ból staje się bardzo dotkliwy i nie słabnie oraz gdy:

  • do ataku doszło pierwszy raz,
  • pacjent choruje przewlekle na cukrzycę,
  • pacjent ma tylko jedną nerkę,
  • wystąpiła kolka nerkowa w ciąży,
  • zaszło podejrzenie kamicy nerkowej u małego dziecka.

Kamica nerkowa – dieta wspomagająca leczenie

Co zrobić, aby uniknąć dalszego rozwoju kamicy nerkowej? Leczenie warto wspomóc odpowiednią dietą. Ryzyko powstawania kamieni na nerkach minimalizuje:

  • ograniczenie spożycia mięsa, podrobów, skorupiaków oraz ryb,
  • ograniczenie spożycia pokarmów bogatoszczawianowych,
  • ograniczenie spożycia soli,
  • ograniczenie spożycia produktów bogatych w cukier,
  • rezygnacja z alkoholu,
  • spożywanie około 2-3 litrów płynów dziennie,
  • zrezygnowanie z preparatów wapnia i witaminy D,
  • zwiększenie podaży warzyw i owoców oraz produktów pełnoziarnistych.

Źródła:

https://www.mp.pl/pacjent/nefrologia/choroby/chorobyudoroslych/51945,kamica-nerkowa
https://www.dbajonerki.pl/schorzenia-nerek/atak-kolki-nerkowej-objawy
https://forumpediatrii.pl/artykul/kamica-ukladu-moczowego-u-dzieci
https://www.pbkm.pl/pregnancy-zone-2/choroby-w-ciazy/kolka-nerkowa-w-ciazy-objawy-i-leczenie
https://www.emc-sa.pl/dla-pacjentow/blog/kamienie-nerkowe-przyczyny-powstawania-i-sposoby-leczenia
https://www.mp.pl/pacjent/objawy/51914,kolka-nerkowa
https://www.szpitalnaklinach.pl/blog/atak-kolki-nerkowej/
https://www.mp.pl/pacjent/nefrologia/lista/77773,postepowanie-lecznicze-u-pacjenta-z-objawami-kamicy-nerkowej
https://www.dbajonerki.pl/schorzenia-nerek/kiedy-zglosic-sie-do-lekarza-w-przypadku-ataku-kolki-nerkowej
https://www.emc-sa.pl/dla-pacjentow/blog/zalecenia-dietetyczne-dla-osob-cierpiacych-na-kamice-nerkowa

 
Specjalistka ds. treści internetowych o tematyce medycznej. Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, na kierunku Międzywydziałowe Indywidualne Studia Matematyczno-Przyrodnicze, ze specjalizacją Biologia — Antropologia (Biologia Człowieka). Czas wolny spędza najchętniej w górach lub przy dobrej książce/grze planszowej/grze video.

Zadaj pytanie lub napisz komentarz

Zadaj pytanie autorowi artykułu lub skomentuj go